Trẻ tăng động có ảnh hưởng gì đến khả năng học nói và giao tiếp?

Nhiều phụ huynh có con tăng động thường băn khoăn: “Con hiếu động như vậy có phải vì chưa ngoan?”, “Trẻ tăng động có bị chậm nói không?”, “Liệu tăng động có ảnh hưởng đến khả năng giao tiếp lâu dài?”

Thực tế, rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) có thể ảnh hưởng đáng kể đến quá trình học nói và phát triển giao tiếp, đặc biệt nếu trẻ không được can thiệp sớm đúng cách.

Trẻ tăng động giảm chú ý là gì?

Rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) là một rối loạn phát triển thần kinh, đặc trưng bởi ba nhóm biểu hiện chính:

• Khó tập trung chú ý
• Tăng hoạt động quá mức
• Hành vi bốc đồng

Trẻ tăng động không phải là trẻ “cố tình nghịch” hay “thiếu kỷ luật”, mà là não bộ gặp khó khăn trong việc kiểm soát chú ý, hành vi và xung động.

Trẻ tăng động có ảnh hưởng gì đến khả năng học nói?

1. Giảm khả năng chú ý – nền tảng của học nói

Để học nói, trẻ cần:

• Chú ý vào người nói
• Nghe trọn vẹn lời nói
• Bắt chước và ghi nhớ

Trẻ tăng động thường khó ngồi yên, dễ bị phân tán, dẫn đến:

• Không nghe hết câu người lớn nói
• Bỏ lỡ các mẫu ngôn ngữ quan trọng
• Khó tích lũy vốn từ một cách có hệ thống

2. Khó duy trì tương tác hai chiều

Học nói không chỉ là phát âm, mà là quá trình giao tiếp qua lại.

Trẻ tăng động thường:

• Nói ngắt lời, nói vội
• Chuyển chủ đề nhanh
• Không chờ đến lượt trong giao tiếp

=> Điều này khiến quá trình học luân phiên hội thoại bị gián đoạn, ảnh hưởng trực tiếp đến kỹ năng giao tiếp xã hội.

3. Ngôn ngữ có thể “biết nhưng dùng không đúng”

Nhiều trẻ tăng động:

• Có vốn từ nhất định
• Biết nói câu đơn, câu ngắn
• Nhưng lại gặp khó khăn trong việc:
• Dùng ngôn ngữ đúng ngữ cảnh
• Diễn đạt nhu cầu rõ ràng
• Điều chỉnh lời nói theo người đối diện

Nếu không được hỗ trợ sớm, trẻ dễ hình thành thói quen giao tiếp thiếu kiểm soát, ảnh hưởng đến học tập và hòa nhập sau này.

Trẻ tăng động và nguy cơ đi kèm chậm nói – tự kỷ

Điều quan trọng phụ huynh cần lưu ý:

• Tăng động và tự kỷ là hai rối loạn khác nhau
• Tuy nhiên, có thể cùng tồn tại trên một trẻ

Một số trẻ:

• Vừa có biểu hiện tăng động giảm chú ý
• Vừa gặp khó khăn về giao tiếp, ngôn ngữ, tương tác xã hội

=> Vì vậy, can thiệp sớm trẻ tự kỷ và tăng động cần được thực hiện dựa trên đánh giá toàn diện, tránh bỏ sót hoặc nhầm lẫn.

Can thiệp sớm giúp trẻ tăng động học nói và giao tiếp tốt hơn như thế nào?

Can thiệp sớm không nhằm “ép trẻ ngồi yên”, mà tập trung:

• Tăng khả năng chú ý có chủ đích
• Xây dựng kỹ năng giao tiếp nền tảng
• Hỗ trợ trẻ sử dụng ngôn ngữ hiệu quả trong đời sống

Những yếu tố quan trọng trong can thiệp:

• Môi trường học có cấu trúc, rõ ràng
• Hoạt động ngắn – phù hợp nhịp chú ý của trẻ
• Tăng cường tương tác tích cực thay vì kỷ luật cứng nhắc

AutismBS – Trung tâm can thiệp uy tín cho trẻ tăng động và tự kỷ

Hệ thống giáo dục đặc biệt AutismBS là đơn vị chuyên sâu trong:

• Can thiệp sớm trẻ tự kỷ
• Hỗ trợ trẻ rối loạn tăng động giảm chú ý
• Phát triển ngôn ngữ – giao tiếp – hành vi – kỹ năng xã hội

Tại AutismBS:

• Trẻ được đánh giá kỹ lưỡng trước khi can thiệp
• Lộ trình cá nhân hóa theo mức phát triển thực tế
• Kết hợp các phương pháp khoa học như ESDM, ABA, TEACCH, Floortime
• Đồng hành cùng phụ huynh trong suốt quá trình hỗ trợ trẻ tại nhà

=> AutismBS không cam kết kết quả “thần tốc”, mà tập trung xây nền tảng vững chắc để trẻ tiến bộ bền vững.

Kết luận

Trẻ tăng động có thể gặp nhiều thách thức trong việc học nói và giao tiếp, nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc trẻ không thể phát triển.

Với can thiệp sớm đúng cách, đúng thời điểm và đúng nơi uy tín như AutismBS, trẻ hoàn toàn có cơ hội:

• Giao tiếp tốt hơn
• Kiểm soát hành vi hiệu quả hơn
• Hòa nhập tích cực với môi trường học tập và xã hội

Tham khảo thêm: Làm sao phân biệt ADHD với trẻ hiếu động bình thường? Hướng dẫn dành cho phụ huynh

HỆ THỐNG GIÁO DỤC ĐẶC BIỆT AUTISMBS

• Hotline: 0857 022 728 / 0382 616 565
• Email: info@autismbs.com
• Website: www.autismbs.com/www.giaoductretuky.vn