Trẻ 2–3 Tuổi Nên Ưu Tiên Can Thiệp Kỹ Năng Nào Trước?
Nội dung bài viết
Đây là lúc não bộ trẻ có tính linh hoạt cao, khả năng học hỏi mạnh mẽ và đáp ứng tốt nhất với hỗ trợ chuyên môn.
Nhiều phụ huynh tìm đến Hệ thống giáo dục đặc biệt AutismBS khi con có biểu hiện:
- Chậm nói, ít từ đơn
- Ít giao tiếp mắt
- Không đáp lại khi gọi tên
- Khó ngồi yên, dễ mất tập trung
- Hay la hét, ăn vạ
- Thích chơi một mình
Những dấu hiệu này có thể liên quan đến trẻ chậm nói đơn thuần, rối loạn tăng động giảm chú ý, hoặc nằm trong phổ rối loạn phổ tự kỷ. Vì vậy, xác định đúng thứ tự ưu tiên can thiệp là điều vô cùng quan trọng.
Theo chuyên môn tại AutismBS, câu trả lời không chỉ là “dạy nói thật nhiều”, mà là xây nền tảng giao tiếp trước.

1. Ưu tiên phát triển chú ý và tương tác
Trẻ cần muốn giao tiếp trước khi có thể nói.
Các kỹ năng cốt lõi gồm:
- Giao tiếp mắt
- Chú ý chung
- Luân phiên – chờ đợi
- Bắt chước hành động
Đây là nền tảng quan trọng trong mọi chương trình dịch vụ can thiệp sớm trẻ tự kỷ tại AutismBS.
Phụ huynh nên:
- Chơi 1:1 mỗi ngày 20–30 phút
- Ngồi ngang tầm mắt trẻ
- Tạo tình huống chờ đợi để trẻ chủ động phản hồi
Khi tương tác được cải thiện, ngôn ngữ mới có môi trường để phát triển.
2. Phát triển ngôn ngữ hiểu trước khi yêu cầu trẻ nói
Ngôn ngữ hiểu luôn đi trước ngôn ngữ biểu đạt.
Trẻ 2 – 3 tuổi nên:
- Hiểu yêu cầu 1 bước
- Nhận biết đồ vật quen thuộc
- Hiểu các hành động như ăn, ngủ, tắm
Nếu trẻ chưa hiểu lời nói tốt, việc ép nói sẽ gây áp lực và giảm động lực giao tiếp.
Hãy:
- Dùng câu ngắn, rõ ràng
- Lặp lại từ khóa
- Kết hợp lời nói với cử chỉ
3. Tăng cường giao tiếp chức năng
Dù chưa nói rõ, trẻ vẫn có thể:
- Chỉ tay yêu cầu
- Phát âm gần đúng
- Dùng từ đơn như “nước”, “bánh”
- Gật hoặc lắc đầu
Điều quan trọng nhất là trẻ hiểu rằng giao tiếp giúp mình đạt được nhu cầu.
Trong các chương trình tại Hệ thống giáo dục đặc biệt AutismBS, trẻ được hướng dẫn từng bước để chủ động thể hiện nhu cầu thay vì phụ thuộc vào người lớn.
4. Phát triển kỹ năng chơi – nền tảng của tư duy và xã hội
Chơi không chỉ là giải trí, mà là công cụ phát triển toàn diện.
Trẻ nên:
- Chơi đúng chức năng đồ vật
- Chơi luân phiên
- Chơi giả vờ đơn giản
Nếu trẻ chỉ lặp đi lặp lại hành động như xoay bánh xe, xếp đồ thành hàng hoặc khó duy trì chú ý, phụ huynh nên cân nhắc đánh giá chuyên môn để phân biệt giữa chậm phát triển đơn thuần và các khó khăn như rối loạn tăng động giảm chú ý hoặc rối loạn phổ tự kỷ.
Khi nào nên tìm dịch vụ can thiệp sớm?
Phụ huynh nên đưa trẻ đi sàng lọc nếu trẻ 2–3 tuổi:
- Không có từ đơn rõ ràng
- Không chỉ tay yêu cầu
- Không giao tiếp mắt
- Không đáp lại khi gọi tên
- Không chơi giả vờ

Can thiệp sớm đúng giai đoạn giúp trẻ tiến bộ nhanh hơn so với việc chờ đợi.
AutismBS – Đồng Hành Trong Thời Điểm Vàng Phát Triển Của Trẻ
Tại Hệ thống giáo dục đặc biệt AutismBS, chúng tôi cung cấp:
- Dịch vụ can thiệp sớm trẻ tự kỷ
- Hỗ trợ trẻ chậm nói
- Can thiệp cho trẻ có rối loạn tăng động giảm chú ý
- Lộ trình cá nhân hóa theo từng mức độ phát triển
Chúng tôi không hứa hẹn kết quả tuyệt đối, nhưng cam kết xây dựng nền tảng vững chắc dựa trên khoa học và thực hành thực tiễn.
Phát hiện sớm – Can thiệp sớm – Đồng hành đúng cách chính là chìa khóa mở ra cơ hội tốt nhất cho trẻ trong giai đoạn 2–3 tuổi.
Tham khảo thêm: Con nói ít nhưng vẫn giao tiếp bằng mắt – có đáng lo không?
Nếu cha mẹ đang tìm một tài liệu thực hành dễ áp dụng tại nhà, bộ sách “10 Tuần Cùng Con Bứt Phá Ngôn Ngữ” sẽ là người bạn đồng hành phù hợp. Cha mẹ có thể tham khảo các link báo dưới đây:
- Báo phụ nữ Việt Nam: Cha mẹ - nhà trị liệu đầu tiên và quan trọng nhất của trẻ tự kỷ
- Báo lao động trẻ: Cẩm nang giúp cha mẹ trở thành nhà trị liệu đầu tiên của trẻ tự kỷ
- Báo giáo dục và thời đại: Lộ trình đồng hành với trẻ tự kỷ chậm nói tại nhà
